6097.pdf
(
4864 KB
)
Pobierz
MIESIĘCZNIK ISSN 1897-0583 NR INDEKSU 226718 KWIECIEŃ 2014 CENA 50 zł (w tym 5% VAT)
PORADNIK
RACHUNKOWOŚCI
BUDŻETOWEJ
nr
4
/2014
NAJWAŻNIEJSZE TEMATY SFERY BUDŻETOWEJ
IZABELA MOTOWILCZUK
Rola kontroli zarządczej
w zapobieganiu
i wykrywaniu defraudacji
w jednostkach sektora
publicznego – część I
www
.
prb
.
infor
.
pl
PREZENT dla Czytelników
Spis treści
Rola kontroli zarządczej w zapobieganiu
i wykrywaniu defraudacji w jednostkach
sektora publicznego – część I
Wesołych Świąt!
życzy Redakcja PRB
1. Defraudacja środków publicznych .......................................................................... 4
2. Zadania kontroli zarządczej w zapobieganiu i wykrywaniu nadużyć .................. 5
2.1.Podstawowemechanizmykontrolizarządczejwzapobieganiuiwykrywaniu
defraudacji........................................................................................................... 6
2.2.Rolaśrodowiskawewnętrznegojednostkiwzapobieganiudefraudacji.............. 8
2.2.1.Przestrzeganiewartościetycznych.......................................................... 8
2.2.2.Kompetencjezawodowe......................................................................... 9
2.2.3.Strukturaorganizacyjnaidelegowanieuprawnień................................. 9
3. Mechanizmy zapobiegania i wykrywania defraudacji środków pieniężnych
z kas i rachunków bankowych ............................................................................... 10
3.1.Defraudacjaikradzieżgotówkiprzechowywanejwkasie................................. 10
3.1.1. Defraudacjaśrodkówpieniężnychprzezkasjera................................... 11
3.1.2.Defraudacjaśrodkówpieniężnychprzezinnychpracowników
jednostkiprzyudzialekasjera.............................................................. 16
3.1.3.Kradzieżgotówkizkasynaskutekniezachowaniazasadjej
bezpiecznegoprzechowywania............................................................. 25
3.2.Defraudacjaśrodkówpieniężnychzrachunkówbankowych............................. 29
3.2.1.Mechanizmydefraudacjiprzyzlecaniuprzelewówzrachunków
bankowych............................................................................................ 30
3.2.2.Mechanizmydefraudacjiprzyużyciuczeków ...................................... 35
3.2.3.Mechanizmydefraudacjiprzyużyciukartpłatniczych........................ 38
4.
Mechanizmy zapobiegania i wykrywania defraudacji środków pieniężnych
przez inkasentów (poborców) ................................................................................ 44
5.
Mechanizmy defraudacji środków publicznych w obszarze ustalania,
poboru, rozliczania i ewidencji dochodów budżetowych ..................................... 50
5.1.Nadużyciadokonywanenaetapieustalaniaipobieraniadochodów
budżetowych...................................................................................................... 51
5.2.Nadużycianaetapierozliczaniaiewidencjonowanianależności...................... 65
5.2.1.Defraudacjenaetapierozliczanianależności....................................... 65
5.2.2.Nadużyciapopełnianenaetapieewidencjonowanianależności........... 76
Dostęp do PLATFORMY RACHUNKOWOŚCI BUDŻETOWEJ I PRAWA PRACY
www.inforrb.pl
I
zabela
M
otowIlczuk
magister administracji, były wieloletni inspektor kontroli gospodarki finansowej w regionalnej izbie obrachunko-
wej, autor licznych publikacji z zakresu finansów i rachunkowości jednostek sektora publicznego, ze szczególnym
uwzględnieniem samorządowych jednostek organizacyjnych
a9c8bbf5-469d-4148-a6b9-be7a5fe6b953
Rola kontroli zarządczej w zapobieganiu
i wykrywaniu defraudacji w jednostkach
sektora publicznego – część I
Wstęp
Każdajednostkanależącadosektorafinansówpublicznychmaobowiązekposiadaniasy-
stemukontrolizarządczej,obejmującegoogółdziałańpodejmowanychprzezjednostkędla
zapewnieniarealizacjijejcelówizadańwsposóbzgodnyzprawem,efektywny,oszczędny
iterminowy.Systemtenpowiniendziałaćm.in.wodniesieniudozabezpieczeniazasobów
pozostającychwposiadaniujednostek,wtymtakżechronićjeprzednielegalnymidziała-
niamiosóbmającychnajszerszydostępdomieniapublicznego,czylisamychpracowników
jednostek sektora finansów publicznych, zachęcając ich do przestrzegania i promowania
zasadetycznegopostępowania.
Mimoistnieniaszczegółowychuregulowańustawowych,odnoszącychsiędoprocedur
gospodarowaniamieniempublicznym,którepowinnyzabezpieczaćjeprzeduszczerbkiem,
mediacorazczęściejpublikująinformacjenatematnadużyćfinansowychdokonywanych
przezpracownikówjednosteksektorapublicznego.Sprzeniewierzanekwotyśrodkówpub-
licznychsąwysokie,awykrywalnośćnadużyćniska,zewzględunaolbrzymizakrespoten-
cjalnychmożliwościdefraudowaniaśrodkówwróżnychtypachjednostekorganizacyjnych.
Zagadnieniazwiązanezfunkcjonowaniemwjednostkachsektorapublicznego kontroli
zarządczej I i II stopniawsferzezapobieganianadużyciomfinansowymdokonywanym
przezpracownikówtychjednostek,zatrudnionychnaróżnychszczeblachorganizacyjnych:
ścisłegokierownictwa jednostki,niższejkadrykierowniczej i szeregowychpracowników
zostanąujętew dwóch częściach. Na przykładach nadużyćpopełnianychwróżnychpań-
stwowychisamorządowychjednostkachorganizacyjnychwskazanoluki w funkcjonowa-
niu kontroli zarządczej, któreumożliwiajądokonywanieiukrywaniedefraudacji.
W pierwszej części przedstawionesąmechanizmyzapobieganiaiwykrywaniadefrau-
dacjipieniędzypublicznychprzechowywanychwkasachinarachunkachbankowychjed-
nostekorganizacyjnychorazuosóbzajmującychsięinkasem(poborem)należnościbudże-
towych,atakżemechanizmydokonywanianadużyćfinansowychprzyustalaniu,poborze,
rozliczaniuiewidencjonowaniudochodówbudżetowych.
2
kwiecień 2014 r.
www.prb.infor.pl
Z części pierwszej można dowiedzieć się m.in.:
●
jakiemechanizmy kontrolne zapobiegają dokonywaniu defraudacji środków pienięż-
nychzkasyprzezkasjera,ajakieprzezinnychpracownikówjednostki,
●
wjakisposóbzapobiegaćdefraudowaniuśrodkówzrachunkówbankowychprzezgłów-
nychksięgowychwmałychjednostkachorganizacyjnych,wktórychzewzględunanie-
wielkąobsadękadrowąpowierzasięimwiększośćobowiązkówzwiązanychzwykony-
waniemdyspozycjiśrodkamipieniężnymi,
●
jak naruszanie przez organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego prawa
w zakresie dopuszczalnych form finansowania deficytu budżetowegomoże sprzyjać
sprzeniewierzaniuśrodkówzrachunkówbankowychsumdepozytowych,
●
wjakisposóbzatrudnienieosóbniekompetentnychnastanowiskachkierownikówko-
mórek organizacyjnych, audytorów i inspektorów kontroli przyczynia się dowzrostu
skalinadużyćfinansowychwjednostce,
●
jakieznaczeniedlawystępowaniadefraudacjiwjednostcemazachowaniekierownika
jednostkiwobecodkrycianadużyć,którychdopuścilisiękierownicywyższegoszczebla
(zastępcakierownikajednostki,głównyksięgowy).
W drugiej części zostanąprzedstawionemechanizmywykrywaniaizapobieganiade-
fraudacjiśrodkówwramachwykonywaniawydatkówpublicznych,dysponowaniaśrodka-
mizakładowegofunduszuświadczeńsocjalnych,gospodarowaniamajątkiemtrwałymiob-
rotowym,posługiwaniasiędrukamiścisłegozarachowania,atakżewykrywanianadużyć
polegającychnanielegalnymwykorzystywaniuzasobówludzkichirzeczowychjednostek
publicznychdocelówprywatnychprzezichkierownictwo.
ObaPoradniki,poprzezszczegółoweopisanielukwkontrolizarządczejimechanizmów
defraudowaniaśrodkówwposzczególnychobszarachdziałalności jednostekpublicznych,
powinnysłużyćpomocąosobomodpowiedzialnymzatworzenieifunkcjonowaniekontroli
zarządczejIiIIstopnia,a takżepracownikomzatrudnionymnastanowiskachaudytorów
i inspektorówkontroli,poprzezukazaniewielu sposobównaukrywaniewdokumentacji
finansowejjednostekfaktudokonanianadużyć.
W specjalnych dodatkach do obu Poradników
zamieszczono ćwiczenia pozwalające na samodzielne
sprawdzenie wiedzy i umiejętności w wykrywaniu luk
wkontrolizarządczej,mogącychprowadzićdodefraudacji.
Ćwiczeniatezostałyopracowanenaprzykładachfaktycz-
niezaistniałychsytuacji,stądmogąstanowićpomocwbie-
żącejpracydlakierownictwajednostekorazpracowników
komórekijednostekkontrolnych.
3
PRB nr 4 (88)
Plik z chomika:
Pajak77
Inne pliki z tego folderu:
5956.pdf
(8498 KB)
6001.pdf
(12357 KB)
6053.pdf
(12117 KB)
6097.pdf
(4864 KB)
6098.pdf
(1192 KB)
Inne foldery tego chomika:
2007
2008
2009
2010
2011
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin